Oog irritatie door cosmetica. Kan dat opeens?

Regelmatig krijgen we de vraag, waarom het kan dat de huid rondom de ogen  opeens geirriteerd is of zelfs ontstoken. En is hier een oplossing voor? Tijd voor een blog over oorzaken vanuit het gebruik van cosmetica en mogelijke oplossingen.

Waarom is de huid rondom je ogen extra gevoelig?
De huid rondom de ogen is erg dun, dunner dan je overige gelaatshuid. Op de oogleden bijvoorbeeld 0,5 mm. En bevat nauwelijks talgklieren en minder collageen en elastinevezels. Daardoor 'beschadig' je de huid snel. En is deze gevoeliger voor huidirriterende stoffen, omdat die makkelijker de huid kunnen binnendringen.Als de huid rondom je ogen geirriteerd is, is mogelijk een ander deel van je gelaatshuid ook al wat geirriteerd, zonder dat dit zich nog uit. De huid rondom je ogen geeft vaak een eerste merkbare/zichtbare reactie op een irritatie.

Je ogen en het gebied rondom je ogen zijn bovendien heel actief, waardoor deze sneller overbelast kunnen raken; rondom je ogen zitten 22! oogspiertjes die continue in beweging zijn. Bovendien maak je per dag maak je ongeveer 10.000 knipper bewegingen met je ogen. 

Opeens een geirriteerde huid? Hoe kan dat?
Meestal is de irritatie, allergische reactie of eczeem niet 'opeens', maar iets wat zich langzaam opgebouwd heeft. Iedere keer dat je huid bijvoorbeeld in aanraking komt met een lichaamsvreemde c.q. irriterende stof, worden bepaalde stoffen in het immuunsysteem geactiveerd. En over het lichaam verdeeld. Als voor je lichaam 'de maat vol is', volgt een reactie van de huid zodra deze weer in contact komt met de irriterende stof.

Hoe vervelend het ook is, vaak duurt het  een tijdje voordat de irritatie of uiteindelijk allergische reactie (contact allergie) weer weg is. Iets wat zich langzaam opgebouwd heeft, heeft tijd nodig om weer te herstellen en nog iets meer tijd om weer voldoende bescherming op te bouwen tegen invloeden van buitenaf. Het is zelfs vaak zo zijn dat een opgebouwde contact allergie voor een bepaalde stof langdurig of altijd blijft.

Oorzaken van irritatie

  • Heb je last van hooikoorts, astma of een voedselallergie? Dan heb je een grotere kans op 'atopisch' of constitioneel eczeem. Vanuit een ontstekingsreactie op stoffen of prikkels uit de omgeving. Eczeem waar je vaak al vanaf jongs af aan (met vlagen) last van hebt. Dit eczeem kan zich ook ontwikkelen rondom de ogen. Ook de auto immuun ziekte psoriasis kan een droge, schilferige huid rondom de ogen geven,
  • Huismijt kan een trigger zijn voor een irritatie/allergische/eczeem reactie rondom de ogen. En ook chloor, insectenbeten, rook, huidschilfers van huisdieren.
  • Een grote boosdoener zijn helaas vaak cosmetica producten als reinigingsproducten, zeep, make up, zonnebrandcreme, oogcremes. Belangrijkste triggers zijn bepaalde ingredienten in deze producten: parfumstoffen, synthetische conserveermiddelen en chemische zonnefilters. Vaak voorkomende triggers:
    • Chemische filters in zonnebrandcremes. Oxybenzone is koploper op het gebied van huidirritatie.
    • Synthetische conserveringsmiddelen als parabenen, kathon, formaldehyde, imidazolidinyl urea /diazolidinyl urea (broom verbindingen), DMDM hydantoine, benzoic acid (benzoezuur), phenoxy ethanol, methylchloroisothiazolinone, quaternium-15
    • Lanoline (afhankelijk van de afkomst en kwaliteit hiervan)
    • Peru Balsem
    • (Synthetische) parfums 

Helpt het gebruik van natuurlijke cosmetica?
Niet alle natuurlijke cosmetica helpt huidirritatie rondom de ogen te voorkomen of voorkomt terugkomen hiervan. Dit is afhankelijk van de stof die bij jouw huid irritatie geeft. Het kan ook heel goed zijn dat je huid jarenlang is getriggerd door een synthetische stof en daardoor uiteindelijk een natuurlijke stof ook niet meer verdraagt. 

Geurstoffen in natuurlijke cosmetica - allergie trigger
Ook bepaalde ingredienten van natuurlijke geurstoffen kunnen je huid triggeren. Dit hangt samen met ondermeer de concentratie, de zuiverheid van de geurstof en uiteraard de frequentie van gebruik. Bestanddelen van etherische olien die een irritatie kunnen veroorzaken zijn o.a. cinamal, citral, coumarin, eugenol, geraniol, iso- eugenol, benzyl benzoaat, benzyl cinnamate, citronellol, limonene, linalol,farnesol. Op producten die op je huid blijven zitten, moeten deze stoffen vermeld staan bij een concentratie vanaf 0,001%. Bij producten die je afspoelt vanaf 0,01%.

Vermijd synthetische conserveringsmiddelen
Het voorkomen of verminderen van irritatie kan door genoemde synthetische conserveringsmiddelen te vermijden. Bijvoorbeeld phenoxy ethanol wordt nog gebruikt in een aantal natuurlijke cosmetica producten. Wettelijk gezien mag een natuurlijk product nog 5% synthetisch conserveringsmiddel bevatten. Een kwalitatief hoogwaardig product maken zonder synthetische conserveringsmiddelen, dat ook nog houdbaar is, is moeilijk, Wereldwijd zijn er voor zover ik weet slechts een zeer beperkt aantal merken die hierin geslaagd zijn. De gelaat verzorgingsmerken die je bij INDISHA vindt, bevatten geen synthetische conservering. En zijn houdbaar.

Mijn mening is dat synthetische conserveringsmiddelen in de regel je huid geen goed doen. Dus het liefst vermeden worden. Ik wil ze in ieder geval niet in de producten die ik gebruik. Een heel klein beetje kan mogelijk geen kwaad. Maar heel veel kleine beetjes in verschillende cosmetica producten opgeteld wordt al snel een beetje teveel. 

Mijn mening over geurstoffen in pure cosmetica producten
Ik ben niet afgestudeerd op het gebied van ingredienten, maar heb wel een wetenschappelijke achtergrond. En veel kennis over ingredienten in cosmetica. Over de vraag of producten met geurstoffen wel of niet in INDISHA's assortiment passen heb ik lang nagedacht, veel gelezen en veel mensen gesproken.

Mijn conclusie is dat geurstoffen kunnen, maar niet voor iedereen.  En in een niet te hoge concentratie. Dat de zuiverheid en de wijze van verkrijging van de geurstof mede bepalend kan zijn of deze een huidreactie triggeren. En dat afwisseling van producten met geurstoffen belangrijk is. Net zoals afwisseling in voedingsstoffen belangrijk is voor een gezond lichaam. Gebruik  - bij dagelijks gebruik - natuurlijke parfums liever op je kleding dan op je huid. Mede om in de zomer pigment vlekken door een reactie met zonlicht te voorkomen. 

Wat me hierbij triggerde was dat aroma therapie al eeuwen gebruikt wordt als helende therapie voor onder andere de huid. Zonder dat iedereen hier huidklachten van krijgt. 

En dat voor natuurlijke voedingsmiddelen geldt: wat voor de ene persoon goed is, hoeft niet goed/gezond te zijn voor een andere persoon. Dat hangt deels af van je constitutie en mogelijk je oer afkomst. Voor mij kan avocado bijvoorbeeld gezond zijn, maar voor jou niet.

Een merk als dr Hauschka - die o.a. etherische olien uit planten en bloemen in haar producten gebruikt - al jaren door mensen gebruikt wordt zonder enige geirriteerde reactie van de huid. Een aantal olien werkt zelfs helend. De dagelijkse INDISHA praktijk leert dat mensen die al gevoelig zijn voor geurstoffen, wel kunnen reageren. Maar ook een deel prima dr Hauschka verdraagt, terwijl ze absoluut geen synthetische parfums verdragen.

 dr Alkaitis oogcreme bevat geen of een zeer laag concentratie geurstofbestanddelen van de 'irritatie- lijst'.  De dagcreme bijvoorbeeld weer wel. Volgens dr Alkaitis hangt irritatie mede af van de zuiverheid van de essentiele olie en het gebruikte destillatie proces. Gezien de wetenschappelijk achtergrond van dr Alkaitis mogen we er vanuit gaan dat hij weet wat hij zegt! Als er iemand is die kennis heeft van planten en hun werking (op de huid) is hij het. Wel gebruikt dr Alkaitis altijd de hele ingredienten van een plant, nooit een afgeleid ingredient (Vanuit plantaardige ingredienten wordt door middel van een 'chemisch' proces een nieuw ingredient vervaardigd - afgeleid).

dr Baumann vermijdt het gebruik van 'irritatie- lijst' geurstofbestanddelen. De SkinIdent lijn van dr Baumann gaat zelfs helemaal uit van 100% huididentieke ingredienten. Vanuit het idee dat iets wat identiek is aan de samenstelling van de huid, door de huid verdragen zal worden. Omdat dit niet als lichaamsvreemde stof herkend wordt.

Wat ook irritatie kan veroorzaken!
Gebruik je make up kwasten? Maak deze dan regelmatig schoon! En gebruik liever penselen met synthetisch haar (tegenwoordig van super kwaliteit!) dan dierlijk haar. Niet alleen vanuit diervriendelijke overweging, maar ook omdat deze hygienischer zijn - minder snel bacterien opnemen. 

In de wintermaanden kan vooral bij eczeem een luchtbevochtiger een uitkomst bieden! De lucht is dan droger door bijvoorbeeld verwarming in huis. Dit triggert eczeem.

Ook interessant
In 2012 is er vanuit het wetenschappelijk commitee voor consumenten veiligheid van de EU een lijst opgesteld met ingredienten die een contact allergie kunnen veroorzaken - NB: geldt voor de vetgedrukte items met drie of vier plusjes.

Bronnen: mens & gezondheid, www.womantoday.nl, www.natuurlijke-huidverzorging.com, www.heelnatuurlijk.nl, www.webmd.com, ec.europa.eu